Riel, de parel van de Zesgehuchten


Home

Historie
Beschermd dorpsgezicht
Omgeving
In de media

Buurtvereniging
Nieuws

Links
Zoeken

Riel: samen het dorpsgezicht beschermen

(Verschenen in De Stratummer, 27 september 2002)

Terug naar de natuur. In deze moderne tijd is het een niet te verwezelijken verlangen. Maar wie Riel bezoekt, krijgt toch even de illusie, dat het mogelijk is, zoals het ook mogelijk lijkt om even terug te gaan in de tijd. Riel ademt een landelijke sfeer uit en de mensen die er wonen blijven niet onaangeraakt. Ze worden zich bewust van de omgeving en krijgen oog voor het unieke ervan. Waar elders in de stad tref je boerenzwaluwen, kievieten en uilen aan? Waar elders zie je in je achtertuin nog een groene specht?

Riel is niet zomaar een buurt. Het heeft sinds 1998 officieel de status van beschermd dorpsgezicht. Bij opgravingen in 1977 werden oudheidkundige vondsten gedaan. Er werden onder andere paalsporen aangetroffen. Een onderzoek dat de dienst ruimtelijke ordening van de gemeente in het gebied verrichtte, wees uit dat Riel een oud Episch gehucht was, stammend uit 1300. Riel bleek een plaats met een grote cultuurhistorische waarde, die beschermd en gekoesterd diende te worden.


V.l.n.r.: Stefan Verrijt, Mira Smits, Titia Droog en Bauke Teerenstra. Wel in het bestuur, maar niet op de foto: Wilbert Gooskens, Marius Seijkens, Henri Adriaans (Foto: Theo van Hal)

Na een stedenbouwkundig onderzoek naar de planologische voorgeschiedenis werd een bestemmingsplan opgesteld. Dit leidde tot de oprichting van de belangenvereniging Riel. De toekenning van de status Beschermd Dorpsgezicht had namelijk consequenties voor alle bewoners. Met een architect, mensen van de plantsoenendienst, gemeenteambtenaren en juristen moest men om de tafel zitten om uiteindelijk het geheel te kunnen verwezenlijken. "Gezamelijk moeten we de lusten en de lasten dragen" aldus Titia Droog, vice voorzitster van de vereniging, haar huis ligt precies op de grens van Geldrop en Eindhoven. Het bestemmingsplan werd een ervenplan en tot op heden is men bezig hier uitvoering aan te geven.

Wat houdt dat ervenplan nu in? Titia Droog: "Wij als bewoners zorgen samen voor het aanzicht van dit dorpsgezicht. De gemeente helpt ons bij de werkzaamheden aan woningen en erven. We volgen daarbij een bepaalde richtlijn. Richtlijn is de oorspronkelijke geschiedkundige staat van boerderij en erf. Voor boerderijen betekent dat bijvoorbeeld dat ze allemaal in een bepaalde kleur geschilderd worden. Voor de woonomgeving: de aanleg van beukenhagen, eikenbos en de terugkeer van de brink. In de boomgaarden keert het hoogstamfruit terug. Speciale soorten worden voor dit project gekweekt. Voor nieuwbouw houdt het in dat een nieuwe boerderij alleen gebouwd mag worden op de plaats waar vroeger een boerderij gestaan heeft en dat die boerderij qua uiterlijk moet passen in het dorpsgezicht. Ze moet in dezelfde stijl worden gebouwd." En het bestuur is nog veel meer van plan. Titia: "Hier heeft vroeger schijnbaar ook een kapelletje gestaan. Dat zouden we graag hier terug laten keren."

Bauke Teerenstra, secretaris, meldt nog de aanleg van een tweetal paddenpoelen. "Natuurlijk is de belangenvereniging niet alleen met het verleden bezig. Een aantal jaren geleden had er nog niemand aansluiting op het riool. Daar hebben we dus ook voor geijverd evenals voor de aanleg van een geasfalteerde weg. De moderne tijd kun je niet helemaal buitensluiten." "Als je hier woont, dan word je door het agrarisch leven besmet. De moestuintjes tieren hier welig. We maken zelf jam. We maken vruchten in. De gesperkken gaan hier over plantjes en het weer en menig stekkie gaat hier over de heg. Ja, de landelijke sfeer versterkt de saamhorigheid. Bijna alle bewoners hier zijn bij de vereniging aangesloten." zegt Titia. "Riel is een leuke en hechte gemeenschap. Veel nieuwe mensen komen speciaal daarvoor hier wonen."

Zorg voor het nieuwe bestuur is wel het oprukken van de stad. In de omgeving, Putten en Gijzenrooi, wordt flink gebouwd. "We moeten in ieder geval alert blijven en ervoor zorgen dat men historisch en natuurkundig belang boven economisch belang verkiest", zegt Bauke die al twee leuke punten op het actieprogramma heeft staan.
Er zijn volgend jaar twee jubilea te vieren: het tienjarig bestaan van de belangenvereniging en het vijfjarig bestaan als Beschermd Dorpsgezicht.